Dr. Sılay: Bebeklerde pişiği önlemenin en etkili yolu düzenli bez bakımı
Aile Hekimi Dr. Yavuz Selim Sılay, bebeklerde en sık görülen cilt sorunlarından biri olan pişiğin, uzun süre nem, idrar ve dışkıyla temas sonucu oluştuğunu belirterek, sık bez değişimi, cildin kuru tutulması ve doğru hijyen uygulamalarının pişiğin önlenmesinde büyük önem taşıdığını söyledi.
Aile Hekimi Dr. Yavuz Selim Sılay, İLKHA muhabirine yaptığı değerlendirmede, özellikle ilk bir yaşta sık görülen pişiğin çoğu zaman ciddi bir hastalık olmadığını ancak bebeğin huzursuzluğuna ve uyku düzeninin bozulmasına neden olabileceğini ifade etti.
Pişiğin erken müdahale ve düzenli bakım ile büyük ölçüde önlenebileceğini vurgulayan Sılay, şiddetli kızarıklık, açık yara, ateş veya irinli görünüm gibi belirtilerde vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiğini kaydetti.
"Pişik en çok nem ve tahriş nedeniyle oluşuyor"
Sılay, "Bebeklerde pişik olma nedenleri ve korunma yöntemleri çok ciddi soruluyor. Pişik neden oluşur? Pişik, özellikle bez kullanan bebeklerde görülen en yaygın cilt problemlerinden biridir. Ebeveynlerin en sık danıştığı konular arasında yer almaktadır. Pişik temel olarak bebeğin hassas cildinin uzun süre nem, idrar ve dışkı ile temas etmesi sonucunda ortaya çıkar. Bebek cildi yetişkin cildine göre çok daha ince ve hassastır. Bu nedenle dış etkenlerden daha kolay etkilenir. Bez bölgesinde oluşan sıcak ve nemli ortam cildin koruyucu bariyerini zayıflatır. İdrar ve dışkıdaki bazı maddeler de ciltte tahrişe yol açarak kızarıklık ve hassasiyet oluşturur. Özellikle ilk bir yaş içerisinde birçok bebek en az bir kez pişik problemi yaşayabilmektedir. Bu durum çoğu zaman ciddi bir hastalık değildir ancak bebeğin huzursuz olmasına, ağlamasına ve uyku düzeninin bozulmasına neden olabilir." dedi.
Pişiği tetikleyen faktörlere dikkat
Pişik oluşumunu artıran birçok faktör bulunduğunu belirten Sılay, "Bez değişiminin geciktirilmesi en sık nedenlerden biridir. Uzun süre kirli bezle kalan bebeklerde cilt tahrişi daha kolay gelişir. İshal dönemlerinde dışkının ciltle teması arttığı için pişik riski belirgin şekilde yükselir. Benzer şekilde yeni gıdalara geçiş döneminde dışkı içeriğinin değişmesi de pişiği tetikleyebilir. Bazı bebeklerde kullanılan bez markası, ıslak mendiller, sabunlar veya cilt bakım ürünleri hassasiyete neden olabilir. Diş çıkarma dönemlerinde görülen bağırsak değişiklikleri de bazı bebeklerde pişik şikayetlerini artırabilmektedir. Ayrıca mantar enfeksiyonları da bazen pişikle karışabilir veya pişiğe eşlik edebilir. Özellikle uzun süren ve tedaviye yanıt vermeyen vakalarda mantar enfeksiyonu akla gelmelidir." ifadelerine yer verdi.
"Pişiği önlemek için cilt kuru tutulmalı"
Pişiğin nasıl önlenebileceği ile ilgili de Sılay, şunları aktardı:
"Pişiği önlemek kolay ama burada önemli olan bezlerin sık aralıklarla değiştirilmesi bebeğin bezi uzun süre kirli kalmasına izin verilmemesi. Bez değişimi sırasında bölge nazik şekilde temizlenmeli ve cilt tamamen kurulanmalıdır. Sürekli sürtünmek veya sert temizlik yapmak cildi daha fazla tahriş edebilir. Mümkün olduğunca bebeğin gün içerisinde kısa sürelerle bezsiz kalması cildin hava almasına yardımcı olur. Koruyucu bariyer kremler özellikle hassas ciltli bebeklerde faydalı olabilir. Bu kremler cilt ile nem arasında koruyucu bir tabaka oluşturur. Bebek bezinin çok sıkı bağlanmaması ve cildin hava almasına izin verilmesi de önemlidir."
Şiddetli ve geçmeyen pişikte doktora başvurulmalı
Pişik oldu nasıl tedavi edileceğine de değinen Sılay, "Pişik geliştiğinde ilk yapılması gereken şey tahrişe neden olan faktörleri ortadan kaldırmaktır. Bez değişim sıklığı artırılmalı ve cilt temizliği daha dikkatli yapılmalıdır. Koruyucu bariyer kremler çoğu hafif pişik vakasında etkili olmaktadır. Çinko oksit içeren kremler sık kullanılan ürünler arasındadır. Eğer pişik şiddetliyse, ciltte açık yara oluşmuşsa veya birkaç gün içerisinde düzelme görülmüyorsa sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır. Bazı durumlarda mantar enfeksiyonu gelişebilir ve bu durumda özel tedavilere ihtiyaç duyulabilir. Ailelerin rastgele ilaç veya krem kullanmaması önemlidir. Her kızarıklık aynı nedenle oluşmaz ve yanlış ürün kullanımı durumu kötüleştirebilir." şeklinde belirtti.
"Pişik uzun sürerse mutlaka doktora başvurulmalı"
Son olarak Sılay, "Ailelerin öncelikle panik yapmaması gerekir. Pişik bebeklik döneminde oldukça sık görülen ve çoğu zaman kolaylıkla kontrol altına alınabilen bir durumdur. Ancak bazı belirtiler daha dikkatli olunmasını gerektirir. Ateş, yaygın döküntü, irinli görünüm, kötü koku, kanama veya ciltte açık yaralar oluşması durumunda mutlaka doktora başvurulmalıdır. Bebeğin sürekli ağlaması, bez değişimi sırasında aşırı huzursuzluk göstermesi veya pişiğin uzun süre devam etmesi de değerlendirilmesi gereken durumlardır. Ayrıca internette görülen her önerinin uygulanmaması gerekir. Bilimsel dayanağı olmayan yöntemler bazen bebeğin cildine zarar verebilir. Unutulmamalıdır ki sağlıklı bir cilt bebeğin konforu için son derece önemlidir. Düzenli bakım, doğru hijyen uygulamaları ve erken müdahale ile pişik vakalarının büyük bölümü kolayca önlenebilir ve tedavi edilebilir. Bebek bakımında en önemli kurallardan biri şudur. Cilt ne kadar iyi korunursa bebek de o kadar mutlu ve huzurlu olur." diye konuştu.